هنگامی که ويندوز برای انجام وظايفش با کمبود حافظه RAM مواجه ميشود از فضای آزاد موجود در درايوهای ديسک سخت برای شبيه سازی حافظه RAM استفاده ميکند. ويندوز برای اين کار از Pagefile استفاده ميکند که در واقع يک فايل پنهان بر روی ديسک است و حافظه مجازی هم خوانده ميشود و مقدار آن بطور پيشفرض هنگام نصب ويندوز معادل 1.5 برابر RAM موجود بر روی سيستم است. بعنوان مثال بر روی يک دستگاه با 128 مگابايت RAM مقدار Pagefile برابر 192 مگابايت خواهد بود.
جهت دستيابی به پنجره تنظيمات Pagefile مسير زير را دنبال کنيد:

1- بر روی My Computer کليک راست نماييد و Properties را انتخاب کنيد
2- قاب Advance را  در پنجره System Properties انتخاب کنيد
 

3- دکمه Settings در قسمت Performance را بزنيد(در ويندوز 2000 دکمه Performance Options را بزنيد)
4-به قاب Advance برويد و در قسمت Virtual Memory دکمه Change را بزنيد:
 

از مقدار اوليه نمايش داده شده در بالا ميتوان حدس زد که سيستم مورد نظر دارای 512 مگابايت RAM ميباشد و همچنين يک مقدار بالايی هم معادل 1536 مگابايت يعنی معادل 3 برابر RAM در نظر گرفته شده که چنانچه Pagefile پر شود قابليت تغيير سايز تا مقدار بالايی را داراست.
روشهای مختلفی برای بهينه کردن Virtual Memory پيشنهاد ميشود که ميتوان به موارد زير اشاره کرد:

1- قرار دادن Pagefile بر روی درايوهای ديسکهای مختلف
2- قرار ندادن Pagefile بر روی درايوهايی که کار زيادی از آنها کشيده ميشود
3- قرار ندادن Pagefile بر روی System partition (درايو C)
4- قرار ندادن Pagefile بر روی درايوهای Fault-tolerance نظير RAID5 و RAID1
5- جلوگيری از تغيير سايز Pagefile در صورت وجود مقدار کافی RAM بر روی سيستم با مساوی قرار دادن دو مقدا اوليه(initial) و بالايی(maximum).
تغيير سايز Pagefile نياز به پردازش از سوی CPU را دارست و گاهی سرپرستان سيستم با ديدن رشد نمودار نمايش مصرف CPU به بالای 80 درصد دچار خطا ميشوند و سعی ميکنند با افزودن يک CPU جديد به سيستم مشکل را حل کنند حال آنکه مشکل در کمبود مقدار RAM موجود در سيستم است.